Yapay Zekâ Aramaları İçin Teknik SEO Kontrol Listesi
İyi içerik ancak botlar erişebiliyor, sayfa dizine girebiliyor ve önemli bilgiler HTML içinde açıkça görülebiliyorsa kaynak olma şansı kazanır. Bu liste teknik temeli sistemli biçimde kontrol etmenizi sağlar.

Sayfaların 200 durum kodu verdiğini, robots.txt ve meta robots tarafından engellenmediğini, doğru canonical kullandığını, site haritasında bulunduğunu, metinsel içeriğin JavaScript’e bağımlı olmadığını, iç bağlantılarla erişildiğini ve yapılandırılmış verinin görünür içerikle eşleştiğini kontrol edin. ChatGPT arama görünürlüğü hedefleniyorsa OAI-SearchBot erişimini ayrıca doğrulayın.
1. Tarama ve sunucu erişimi
- Önemli URL’ler 200 yanıtı veriyor
- HTTPS ve tek alan adı sürümü kullanılıyor
- robots.txt sayfaları yanlışlıkla engellemiyor
- CDN veya WAF botlara 403 vermiyor
- Yönlendirme zinciri bulunmuyor
- Sunucu düzenli ve hızlı yanıt veriyor
Tarayıcıda açılan bir sayfa bot için erişilebilir olmayabilir. Güvenlik araçları, bot koruması veya coğrafi kurallar Googlebot, Bingbot ve OAI-SearchBot isteklerini engelleyebilir. Sunucu logları ile gerçek yanıt kodları birlikte incelenmelidir.
2. Robots.txt ve yapay zekâ botları
Arama görünürlüğü ile model eğitimi aynı kontrol değildir. OpenAI’nin resmî belgelerine göre OAI-SearchBot ChatGPT arama özelliklerinde siteleri göstermek için kullanılır; GPTBot ise modellerin geliştirilmesine yönelik taramayla ilgilidir. İşletme, bu botlara ilişkin tercihini robots.txt içinde ayrı ayrı belirleyebilir.
Google tarafında AI Overviews ve AI Mode gibi arama özellikleri Google Search’ün parçasıdır. Googlebot erişimi, dizine uygunluk ve snippet izni önemlidir. Google, özel bir “AI schema” veya zorunlu yeni dosya bulunmadığını açıkça belirtir.
3. Dizin ve canonical kontrolleri
- Meta robots etiketini kontrol edin. Yanlışlıkla kalan noindex, sayfayı arama sonuçlarından çıkarabilir.
- Canonical hedefini doğrulayın. Her özgün sayfa kendisini veya gerçekten tercih edilen eşdeğer URL’yi göstermelidir.
- Site haritasını güncel tutun. Yalnızca dizine girmesi istenen kanonik URL’ler ve doğru son değişiklik tarihleri bulunmalıdır.
- Yönlendirme ve kopyaları temizleyin. .html, eğik çizgi ve parametre sürümlerinin tek kanonik yapıda birleşmesini sağlayın.
4. İçeriğin HTML içinde görünmesi
Hizmet adı, açıklama, fiyatı etkileyen unsurlar, konum ve iletişim gibi kritik bilgi yalnızca görsel, video veya etkileşim sonrasında yüklenen bileşende kalmamalıdır. Başlıklar ve temel içerik sayfanın kaynak HTML’inde anlaşılır metin olarak bulunmalıdır. Görseller açıklayıcı alt metin taşımalı; videolar için özet veya transkript sunulmalıdır.
5. Yapılandırılmış veri doğruluğu
Organization ve LocalBusiness işletmeyi; Service sunulan hizmeti; BlogPosting makaleyi; BreadcrumbList sayfanın hiyerarşisini açıklar. İşaretleme, kullanıcıya gösterilmeyen iddia veya sahte değerlendirme içermemelidir. JSON-LD sözdizimi Rich Results Test ve Schema.org Validator ile doğrulanmalıdır.
- Marka adı, logo, URL ve iletişim bilgileri tutarlı mı?
- Yayın ve değişiklik tarihleri görünür içerikle aynı mı?
- FAQ işaretlemesindeki sorular sayfada gerçekten görünüyor mu?
- Yerel işletme adresi gerçek ve kullanıcıya açık mı?
6. İç bağlantı ve bilgi mimarisi
Önemli sayfalar yalnızca site haritasında değil, normal HTML bağlantılarıyla da ulaşılabilir olmalıdır. Blog yazıları hizmet sayfalarını; hizmet sayfaları proje, süreç ve ilgili rehberleri bağlam içinde desteklemelidir. “Buraya tıklayın” yerine hedefi anlatan bağlantı metinleri kullanın.
7. Sayfa deneyimi ve erişilebilirlik
- Mobilde yatay taşma yok
- Başlık hiyerarşisi mantıklı
- Buton ve bağlantı adları açıklayıcı
- Görseller ölçülendirilmiş
- Ana içerik hızlı görünür
- Menü klavye ile kullanılabilir
- Form alanları etiketli
- Kontrast okunabilir
Erişilebilir sayfa yapısı yalnızca kullanıcılar için değil, web içeriğini yorumlayan otomatik sistemler için de daha açıktır. Aria etiketleri, anlamlı HTML ve doğru bağlantı adları özellikle etkileşimli bölümlerde önem taşır.
8. Ölçüm ve izleme
Search Console ile dizin, tarama ve arama performansını; Analytics ile açılış sayfası, yönlendirme kaynağı ve dönüşümü izleyin. ChatGPT yönlendirmelerinde kullanılan utm_source=chatgpt.com parametresi kaynak analizine yardımcı olabilir. Form, telefon ve e-posta tıklamalarını gerçek iş hedefi olarak tanımlayın.
Resmî kaynaklar: Google’ın AI özellikleri ve web sitesi rehberi, özel AI işaretlemesi gerekmediğini ve klasik SEO temellerinin geçerli olduğunu açıklıyor. OpenAI’nin web tarayıcıları belgesi OAI-SearchBot ile GPTBot’un farklı amaçlarını tanımlıyor.
Sık sorulan sorular
AI aramaları için llms.txt gerekli mi?
Google, AI özelliklerinde görünmek için yeni bir makine okunabilir dosya veya özel işaretleme gerekmediğini belirtir. Temel tarama, dizin ve içerik kalitesi önceliklidir.
OAI-SearchBot ile GPTBot aynı şey mi?
Hayır. OAI-SearchBot ChatGPT arama sonuçlarında siteleri göstermek için, GPTBot ise OpenAI modellerinin geliştirilmesine yönelik tarama kontrolleri için kullanılır.
FAQ schema görünürlük garantisi sağlar mı?
Hayır. Yapılandırılmış veri görünür içerikle uyumlu olmalı ve hiçbir zengin sonuç veya yapay zekâ görünürlüğü garanti etmez.
Sitenizin Google ve yapay zekâ aramalarına erişimini, yapısını ve dönüşüm akışını inceleyelim.